Kaynakça — Tefsir, Akademik ve Dilbilim Kaynakları

QuranCodex'in dayandığı kaynaklar: klasik tefsir, modern akademik literatür, dilbilim, hadis ve teknoloji.

Kaynaklar
←

Kaynakça

Tefsir, akademik çalışmalar, hadis, belağat ve QuranCodex'in dayandığı veri kaynakları.

Bu sayfa, sitede dolaylı veya doğrudan başvurulan kitap, makale ve veri kaynaklarının kategorize edilmiş listesidir. Site özgün sentez, sınıflandırma ve görselleştirmeler üretir; bunları klasik ve modern âlimlerin ve akademik araştırmacıların eserlerine dayandırır. Tartışmalı alanlar (özellikle bilimsel mucize literatürü) ayrı bir başlıkta kümelenmiş ve metodolojik nüansla işaretlenmiştir.

Son doğrulama: 14 Ağustos 2026

Tefsir: Klasik Dönem

  • Muhammed b. Cerîr et-Taberî—Câmiu'l-Beyân an Te'vîli Âyi'l-Kur'ân(d. 923)

    Erken dönem rivayet tefsirinin temel eseri.

  • Mahmûd ez-Zemahşerî—el-Keşşâf an Hakâiki Gavâmizi't-Tenzîl(12. yy)

    Belağat ve dilbilim odaklı klasik tefsir.

  • Fahreddin er-Râzî—Mefâtîhu'l-Gayb (Tefsîr-i Kebîr)(12-13. yy)

    Aklî / kelâmî yöntemin doruğu; münâsebât analizinde temel referans.

  • Muhammed b. Ahmed el-Kurtubî—el-Câmi' li-Ahkâmi'l-Kur'ân(d. 1273)

    Ahkâm tefsirinin klasik referansı.

  • İsmail b. Kesîr—Tefsîru'l-Kur'âni'l-Azîm(14. yy)

    Selefî-rivayet odaklı, en yaygın referans tefsirlerden.

  • Abdullah b. Ömer el-Beydâvî—Envâru't-Tenzîl ve Esrâru't-Te'vîl(d. 1286)

    Medrese geleneğinde standart tefsir.

  • Celâleddin es-Süyûtî · Celâleddin el-Mahallî—Tefsîru'l-Celâleyn(15. yy)

    Kısa, özlü kelâmî tefsir.

Tefsir: Modern Dönem

  • Muhammed Hamdi Yazır (Elmalılı)—Hak Dini Kur'ân Dili(1935-38)

    Cumhuriyet döneminin temel Türkçe tefsiri.

  • Ebu'l-A'lâ el-Mevdûdî—Tefhîmü'l-Kur'ân(1942-72)

    Çağdaş İslamî düşüncenin etkili Urduca tefsiri.

  • Seyyid Kutub—Fî Zılâli'l-Kur'ân(1951-65)

    Edebî ve toplumsal vurgulu modern Arapça tefsir.

  • Muhammed Esed—The Message of the Qur'an(1980)

    Akılcı yaklaşımla İngilizce çeviri-tefsir.

  • Yaşar Nuri Öztürk—Kur'ân-ı Kerim Meali(1993)

    Modern Türkçe meal-tefsir yaklaşımı.

  • Süleymaniye Vakfı—Kur'an Meali (Fıtrat Üzerine)

    Çağdaş bağlamsal okuma; kelime kök analizi vurgulu.

  • Bediüzzaman Said Nursi—Risâle-i Nur Külliyatı (Sözler)(ö. 1960)

    Modern Türk İslam düşüncesinde temsîlî/mesel yöntemi (Yirmi İkinci Söz) ve haşir istidlalleri (Onuncu Söz).

Akademik & Kur'an Çalışmaları

  • Toshihiko Izutsu—Ethico-Religious Concepts in the Qur'an(1966)

    Kur'an'da semantik alan analizi; kavramların ağ ilişkisi.

  • Toshihiko Izutsu—God and Man in the Qur'an(1964)

    Anahtar Kur'ânî kavramların semantik haritası.

  • Michael Sells—Approaching the Qur'an: The Early Revelations(1999)

    Erken Mekkî sûrelerin edebî yapısı.

  • Kur'an'ı geç antik dönem bağlamında okuma (Corpus Coranicum projesi).

  • Walid A. Saleh—The Formation of the Classical Tafsīr Tradition(2004)

    Klasik tefsir geleneğinin oluşumu; Sealebî merkezli.

  • Andrew Rippin—The Qur'an and Its Interpretive Tradition(2001)

    Tefsir tarihçiliği ve metodoloji denemeleri.

  • Neal Robinson—Discovering the Qur'an: A Contemporary Approach to a Veiled Text(2003)

    Yapısal-edebî yaklaşımla sûre analizi.

  • Devin J. Stewart—Mysterious Letters and Other Formal Features of the Qur'an in Light of Greek and Babylonian Oracular Texts(2011)

    Mukattaa harflerinin karşılaştırmalı edebî analizi.

  • Halka (ring) kompozisyon analizi; sûre içi simetri yapıları.

  • Mustansir Mir—Coherence in the Qur'an: A Study of Islahi's Concept of Nazm in Tadabbur-i Qur'an(1986)

    Islâhî'nin nazm kavramı; sûrelerin iç tutarlılığı.

  • Nouman Ali Khan · Sharif Randhawa—Divine Speech: Exploring the Qur'an as Literature(2016)

    Kur'an yeminleri, meseller, iltifât ve sûre-içi/sûreler-arası simetri üzerine edebî yaklaşım.

  • Fazlur Rahman—Major Themes of the Qur'an(1980)

    Kur'an'ın ana temalarının modern sistematiği.

Belağat & Ulûmu'l-Kur'ân

  • Bedreddin ez-Zerkeşî—el-Burhân fî Ulûmi'l-Kur'ân(d. 1392)

    İltifât, belağat ve ulûmü'l-Kur'ân'ın klasik kaynağı.

  • Celâleddin es-Süyûtî—el-İtkân fî Ulûmi'l-Kur'ân(d. 1505)

    Ulûmü'l-Kur'ân ansiklopedik özeti.

  • Celâleddin es-Süyûtî—Lübâbu'n-Nukūl fî Esbâbi'n-Nüzûl(d. 1505)

    Sebeb-i nüzûl literatürünün temel kaynağı.

  • İbn Kayyim el-Cevziyye—et-Tibyân fî Aksâmi'l-Kur'ân(d. 1350)

    Kur'ân yeminlerinin sistematik analizi.

  • Ebû İshak eş-Şâtıbî—el-Muvâfakât(d. 1388)

    Makâsıdü'ş-şerîa'nın temel eseri.

Hadis & Siyer

  • Muhammed b. İsmail el-Buhârî—el-Câmiu's-Sahîh(d. 870)

    Kütüb-i Sitte'nin en güvenilir hadis koleksiyonu.

  • Müslim b. el-Haccâc—el-Câmiu's-Sahîh(d. 875)

    Kütüb-i Sitte'nin ikinci ana koleksiyonu.

  • Ebû Îsâ et-Tirmizî—es-Sünen (el-Câmiu'l-Kebîr)(d. 892)

    Hadis derecelendirmesinde temel referans.

  • Ebû Dâvûd—es-Sünen(d. 889)

    Ahkâm hadisleri ağırlıklı sünen.

  • İbn Hişâm—es-Sîretü'n-Nebeviyye(d. 833)

    İbn İshâk'ın sîretinin standart edisyonu.

  • Muhammed b. Sa'd—Kitâbü't-Tabakâti'l-Kebîr(d. 845)

    Sahâbe ve tâbiîn biyografilerinin temel kaynağı.

Bilim ve Tarih: Tartışmalı Alanlar

Yazılım, Veri & Dilbilim Korpusları

  • Kais Dukes · University of Leeds—Quranic Arabic Corpus

    Kelime-bazlı morfolojik analiz; kök ve frekans verileri.

  • Berlin-Brandenburg Bilimler Akademisi—Corpus Coranicum

    Geç antik bağlam ve elyazması varyant veritabanı.

  • Tanzil Project—Tanzil Quran Text

    Doğrulanmış Uthmani ve simple metin standardı.

  • Quran.com Foundation—Quran.com API & Open Data (QDC)

    Çeviri, tefsir, kıraat sesleri ve karaoke modundaki kelime-seviyesi zamanlama verisi (api.qurancdn.com) için kullanılır.

  • Kıraat seslerinin ayet ayet ana kaynağı; Quran.com CDN'i erişilemediğinde yedek (fallback) olarak da kullanılır.

  • AçıkKur'an—acikkuran.com API

    Türkçe meal, ayet ve sûre verisi için açık erişim API.

  • BAAI (Beijing Academy of AI)—BAAI / bge-m3 Multilingual Embedding Model(2024)

    Semantik harita ve anlam-bazlı arama için çok-dilli gömme modeli.

  • King Fahd Glorious Qur'an Printing Complex—KFGQPC Uthmanic Hafs Font

    Mushaf-i Medine standardı Arapça font.

  • Hayrat Neşriyat · Ahmed Hüsrev (hat)—kuran.hayrat.com.tr — Kur'an-ı Kerim Mushaf Sayfaları(k. 1985)

    Mushaf modunda sayfa görseli olarak doğrudan kullanılır; ayrıca sayfa içindeki satır dizilişinin sayfa sayfa görsel doğrulamasında referans alınmıştır.

Atıf hatası, eksik kaynak ya da ekleme önerisi için info@qurancodex.com adresine yazabilirsiniz.